►Uitzuigen tracheacanule

Het op kunstmatige wijze verwijderen van slijm uit de bovenste luchtwegen

Opmerkingen:
Het uitzuigen van slijm is vermoeiend en belastend voor de cliënt. Houdt daarom rekening met duur van de procedure.
Regelmatig uitzuigen bevordert de secretie. Men dient dus terughoudend te zijn met uitzuigen.
Let erop dat het apparaat nooit meer dan -0,2 bar zuigt. Zie meter op het uitzuigapparaat.
Gebruik nooit een vuil apparaat
Sputum en slijm uit de luchtwegen moet beschouwd worden als infectieus materiaal!
Houd rekening met de gevoelens van de bewoner.
Zorg voor voldoende privacy.

Voorbereiding:
● Informeer de cliënt over de handeling.
● Stel de cliënt gerust.
● Vraag toestemming.

Materialen + omgeving:
● Uitzuigapparaat, inclusief verbindingsstuk en aanzetstuk
● Steriele disposable uitzuigcatheters (ch: 10/12)
● Zonodig en in overleg met een arts een "mayo-tube"
● Niet steriele, disposable handschoenen
● Bekkentje met water voor het doorspoelen van de catheter
● Handdoek of celstof matje
● Glas water
● Tissues
● Gaasjes
● Zet alles klaar op een schoon ruim werkvlak.
● Sluit de bedgordijnen of scherm het bed af.

Uitvoering:
● Controleer of de doppen en slangen van het uitzuigapparaat goed zijn aangebracht.
● Vult het waterreservoir met een bodempje water.
● Was je handen.
● Leg een handdoek op de borst van de bewoner
● Schakel het zuigapparaat in.
● Controleer de zuigwerking door het T- of Y-stuk met de duim af te sluiten.
● Je voelt de zuigkracht.
● Open de verpakking van de zuigkatheter bij het aansluitgedeelte.
● Laat de zuigkatheter in de verpakking.
● Sluit de zuigkatheter aan op het aansluitstuk van de zuigslang van het uitzuigapparaat.
● Trek de handschoenen aan.
● Spoel de zuigkatheter door met water.
● Pak de zuigcatheter met de ene hand vast bij het aanzetstuk van de zuigslang. Zorg dat de catheter vrij kan hangen
● Verwijder met de vrije hand de verpakking.
● Breng de zuigcatheter langzaam en niet-zuigend (lengte van de canule +1 a 2 cm.) in omdat bij zuigend inbrengen de catheter aan de tracheawand vastzuigt waardoor hij moeilijk verder in te brengen is en laesies kan veroorzaken. Het inbrengen van de zuigcatheter kan zowel via de mond als via de neus geschieden. De slang dient als je weerstand voelt niet verder te worden ingebracht.
● Als de zuigcatheter op de juiste hoogte is (in de trachea) dient er zuigkracht te worden verkregen en moet de catheter langzaam en draaiend worden teruggetrokken. De uitzuigfase mag niet langer dan 10 aaneengesloten seconden duren
● Indien de handeling herhaald moet worden gebruik dan weer een schone zuigcatheter
● Zuig het sputum kort en snel uit de canule weg
● Knijp de zuigkatheter dicht en trek de zuigkatheter terug.
● Houd de zuigkatheter in het bekkentje
● Spoel de zuigkatheter door met water
● Ontkoppel eventueel de zuigkatheter en de zuigslang en spoel de zuigslang door.
● Herhaal zo nodig de handeling. Gebruik eventueel een steriele zuigkatheter.
● Trek de handschoenen uit en was je handen.

Nazorg cliënt:
● Reinig en droog het gezicht van de cliënt zo nodig.
● Laat de cliënt desgewenst de mond spoelen, verzorg zo nodig de mond en breng de gebitsprothese weer in.
● Bespreek met de cliënt hoe deze de handeling heeft ervaren.
● Help de cliënt eventueel met het in orde brengen van de kleding.
● Help de cliënt eventueel in de gewenste houding.
● Breng de schone binnencanule weer in

Materialen + omgeving:
● Schakel het zuigapparaat uit.
● Trek de handschoenen uit, draai ze binnenste buiten en verpak tegelijkertijd de gebruikte zuigcatheters.
● Deponeer afval in de afvalzak.
● Ruim gebruikte materialen op, zorg dat het zuigapparaat weer "startklaar" staat voor een volgend gebruik. Dat wil zeggen: schoon en voorzien van de juiste materialen
● Was en / of desinfecteer je handen.
● Verwijder de bedschermen.
 
Verzorgende:
Rapporteer onder andere de aard van het slijm, kleur, taaiheid, of het schuimig of bloederig is.
Rapporteer alle gegevens.

Complicaties:
● Bradycardie!
● Hartstilstand door vagus(over)prikkeling in de omgeving van de trachea of het strottehoofd.
● Hypoxie kan bij langdurig uitzuigen optreden door continu wegzuigen van ingeademde lucht.
● Slijmvliesbeschadiging.
● Perforatie van weefsel in de omgeving dat door een maligniteit of een ulcus veranderd is (overmatig zuigen of te veel druk bij het inbrengen van de catheter.
● Infectie bij bewoner of verpleegkundige.

Note: de weergave van deze protocollen is algemeen. en valt derhalve niet onder verantwoording van de Cliëntenfamilieraad 'Clifa' of het management van verpleeghuis Evean Oostergouw.